41

BMZ 2 (Subject) / Etologia (Lesson)

Psych 1/2

This lesson was created by Nicoria.

Learn lesson

This lesson is not released for learning.

Advertisement
  • Etologia (definicja/Charakter) - nauka o zachowaniu zwierzat objektywistyczna-> z obserwacji tylko
  • Zachowanie (Sadowski) - do godz. -skoordynowane -zaspokojenie potrzeby - pod wplywem bdz. wew./zew.
  • Podejscia w bad. zachowania fizjologiczne behawiorystyczne ewolucyjne makro-behawioralne (aktualnie: neurofizjologia)
  • Charles Sherrington Odkrycie zjawiska sumowania (czasowego/przestrzennego)->odruch retakcyjny
  • Koncepcje w historii K. witalistyczna - ontologiczna k. (k. bad. swiat i byt) K. mechanistyczne - na gruncie materi/materialistyczna
  • K. witalistyczna -Platon i Arystoteles odp. na gruncie sil niematerialnych dwie sily niemat.: anima sensitiva (czlowiek i zwierz) (intuicyne ruchy/kierunek) pragnienie wyobrazenie uczenie sie anima rationalis (tylko czlowiek) myslenie abstrakcyjne rozumowanie zwierz-> psychika ubozsza jakosc
  • K. mechanistyczna Demokryt/ Kartezjusz -> Mechanika (fiz.) stuczne stworzenia zwierzeta-> doskolale maszyny dusza-> u ludzi nie u zwierzat Vivisekcja-> odosy mechanistyczne, nie przez bol
  • Dziedziny psych. mdz. Koncepcjami hist. K. witalistyczna                                        K. mechanistyczna Zoopsych.                                                Behawioryzm Psych. porownawcza                                 Sociobiologia                                              Etologia       Ekologia behwioralna
  • Koncepcje- istota K.W.                                                                    K.M. procesy psychiczne (przyczyna)                              -> wartosciowa wiedza -> zachowanie                                                              -> twarde, obserwowalne fakty                       antropomorfizm                                                        mechanomorfizm morfizmy sie uzupelniaja-> zwierzeta na pewnym poz. odbieaja swiat jak my
  • Polska zoopsychologia Jan Debowski pies a futryna
  • Advertisement
  • Karol Darwin (hist/ogolnie) - zdolnosci umyslowe czlowiek a wyzsze ssaki rowne - nizsze-> tez forme psychiki (przyjemnosc, bol, namietnosci seksualne, uczucie spoleczne) szuka: dowody na inteligencje i psychike zwierzat
  • George Romanes (hist./ogol.) akty rozumu- jedne u czlowieka i zwierzat pprz.  Metody anegdotyczne: > opisy obserwacyjne (bez selekcji zrodel)          Intrcje przez analogie: > rowne procesy psychiczne zachodza u obserwatora i zwierzecia
  • Drabina Romanesa (1895) Gatunki a poziom rozwoju intelektualnego 1-10.
  • C. Lloyd. Morgan KANON MORGANA: oszczednosc introspekcji (-) introspekcja przez analogie (+) mechanizm kojarzenia perzez doswiadczenie zmyslowe psychologia porownawcza- on:-> stany psychiczne to stany swiadomego doswiadczania badacz: rygor przy intro. przez analogie dzialania psychiczne zawsze na NAJNIZSZYM mozliym POZIOMIE (prostota=/prawda) WYZSZY POZIOM-> gatunek wskazuje inteligencje
  • Badania Oskara Pfungsta (1907) Madry Hans -> kon obserwujacy czlowieka by moc odpowiedziec na pytania ->>> OBIEKTYWIZACJA zoopsychologi
  • Jacques Loeb (-) intro pprz. analog. (-) antropomorfizacja zwierzat mechanistyczna zoopsych.
  • TROPIZM -> mimowolny ruch wymuszony przez bdz. (nie przez swiadomosc) np. kichniecie
  • SWIADOMOSC -> pamiec asoscjacyjna-> wyuczona reakcja na bdz.-> psych oo reakcha na bdz.-> swiadom.
  • Wolfgang Köhler bad.: rzwiazywanie problemow pprz. wglad u szympansow
  • D. Griffin (1984) krytyk naduzywania kanonu MORGANA i perspektywy antropomorficznej
  • Funkcjonalizm -> funkcje umyslu-> wykorzystywane przez organizm w proesie adaptacji do srodowiska
  • F. Galton dziedziczenie zdolnosci umyslowych i roznic indywidualnych ->>> idea ewolucji oo psychologia
  • BEHAWIORYZM MANIFEST behawiorystyczny(1913) krytyka psychologi akademickiej (-) nauka przyrodnicza - introspekcja nieobjektywna - bad. zwierzat tylko jakosciowe-> jak w terminach swiadomosci WIZJA: nauka o zachowaniu (S-R) zamiast stanow umyslowych (to termin mentalistyczny)-> obiektywne stany bez granic czlowiek- zwierze
  • Skrajny ENWIRONMENTALIZM Watson: srodowisko-> (+) wpyw ONTOGENEZA ONTOGENEZA-> rozwoj osobnika zachowanie "wrodzone"-> wyuczone na wczesnych etapach zycia Behawirysci: badaja sztuczne formy zachowania-> abstrahuja biologiczny sens
  • Zwierzeta domowe a instynkty          Ganianie pilki                instynkt polowania                      instynkt spoleczny Pies                +                                                  +                     -> poleci po nia i wroci Kot                 +                                                   -                      -> poleci po nia i nie wroci Krolik              -                                                    -                       -> nie poleci i nie wroci
  • Etologia- termin Saint-Hilaire (19. wiek) poularyzacja W: Wheeler (pocz. 20 wieku) w polsce (pocz. 20. wieku): Tadeusz Garbowski, Romuald Minkiewicz, Roman Wojtusick (dla nich-> morfologia zachowania) Frisch/ Lorenz/ Tinbergen-> prace nt-.  instynktu (1973) Nobel fizjologia i medycyna dla nich ETOLOGIA: charakterystyczne wzorce zachowania zwierzat w srodowisku naturalnym
  • Cztery pytania TINBERGENA 1. biologiczny sens zachowania 2. czynniki zewn. i wew. wyzwalajace i sterujace zachowaniem 3. etap rozwoju osobnika niezbedny dla ujawnienia zachowania 4. historia ewolucyjna
  • Cztery pytania TINBERGENA 1. biologiczny sens zachowania   2. czynniki zewn. i wew. wyzwalajace i sterujace zachowaniem   3. etap rozwoju osobnika niezbedny dla ujawnienia zachowania   4. historia ewolucyjna
  • Rozpoznawanie zachowania ERNST MAY i EKOLODZY BEHAWIORALNI Ernst May: przyczyny bliskie przyczyny dalekie Ekolodzy beh.: wyjasnienia przyczynowe wyjasnienia funkcjonalne
  • Ekologia behawioralna (1978) zachowanie zwierzat->przezycie/reprodukcja teoria gier- (matem.) zajmujacy sie badaniem optymalnego zachowania w przypadku konfliktu interesow
  • Advertisement
  • SOCJOBIOLOGIA zachowanie spoleczne zwierzat/czlowieka pierwotnego cechy organizaji pierwotnych spolecznosci cel organizmu: reprodukcja genow
  • Dzieciobojstwo u Lwow Nowy samic alfa zabija dzieci dawnego samca by skrocic okres godowy samic z 25 mies. na 9 mies. Samiec rzadzi 2-3 lata, wiec czas ktory lwiatka potrzebuja by wyrosnac, jest istotny
  • Efekt Brus'a Hildegard Brus Efek u myszy: feromony samca powoduja u samicy poronienie dzieci drgiego samca
  • Roznice miedzyplciowe doboru partnera seksualnego Mesczyzni: partnerka zdrowa/plodna> uroda/wiek Kobiety: partner zasobny-> majatek/status spoleczny
  • Elementy ZACHOWANIA Skladniki- wrodzone/ nabyte o roznym stopniu              - nie pelnia samodzielne fkcj. biologicznej elementarne rodzaje zachowania: -wrodzone                                                   - obejmuja caly organizm                                                   - plnia samodzielna fkcj. biol.
  • TONICZNE REAKCJE PRZYSTOSOWAWCZE -> dlugotrwale skurcze miesni
  • Oduchy POSTURALNE ->pprz. bdz. proprioceptywne charakter odruchow tanicznych np. odruch HOMOSTROFICZNY u wija        -> utrzymanie rownowagi/stabilizacja      reakcja poziomowego utrzymania glowy (u biednej zabki(gesi/ lilki)
  • Znieruchomienie -> odruch ochronny u kregowcow i bezkregowycow =>> tanaoza (udawanie martwego) specjalisci to weze+
  • Reakcja orientacyjna i startowa Orientacyjna: -> przerwanie dotychczasowej czynnosci -> odruch celowniczy (odwrocenie glowy do bdz.) Startowa: -> silny bdz.-> reakcja startowa (wzdrygniecie)
  • Odruchy ochronne Odruch cofania (retrakcyjne) -> wywolan przez bol i wstret (szybkie skurcze miesnia bez ruchu osobnika) Odruchy czyszczace(replsyjne) -> przez slabe bdz. na powierzchni blony sluzowej/skory (kichanie, kaszel, drapanie sie...)
  • Formy zachowania Elementarne rodzaje zachowania sie nie ukierunkowanego -Nastia -Kinezy -Tropizmy -Taksje -Reakcja optokinetyczna -Zachowanie korekcyjne Kompleksowe formy zachowania -Instynkt -Filtrowanie bdz. -Bdz. wyzwalajacy -Prawo Seitza Sztywny wrzozec ruchowy -Ruch intencjonalny -Genetyczna determinacja -Odruch -Poped (trzecia skladowa instynktu) -Teleonomicznosc zachowania -Naped zachowania